انواع اجل و معانی آن را بشناسید/ مرگ یک لحظه جلو و عقب می شود؟

شاید افراد در زمان شنیدن نام مرگ به این فکر کنند که مرگ تنها یک حالت دارد و برای همه یکسان است، اما غافل از اینکه خداوند برای مرگ و عمر انسان تفاوت‌هایی قائل شده و زمان خاصی را مقرر فرموده است.

شاید هر فردی با شنیدن نام مرگ اندکی به خودش آید و به اعمالش فکر کند.

شاید افراد در زمان شنیدن نام مرگ به این فکر کنند که مرگ تنها یک حالت دارد و برای همه یکسان است، اما غافل از اینکه خداوند برای مرگ و عمر انسان تفاوت‌هایی قائل شده و زمان خاصی را مقرر فرموده است.

در همین راستا باشگاه خبرنگاران جوان قصد دارد تا شما را با انواع اجل و معانی آن‌ها آشنا نماید، پس با ما همراه باشید.

انواع اجل و مرگ در قرآن/ انواع اجل و معانی آن را بشناسید/ اگر عُمر انسان به پایان برسد، مرگ او یک لحظه جلو و عقب نمی‌افتد؟

انواع اجل و مرگ در قرآن

هُوَ الَّذِى خَلَقَکُم مِن طِینٍ ثُمَّ قَضَى‏ أَجَلاً وَأَجَلٌ مُّسَمّىً عِندَهُ ثُمَّ أَنْتُمْ تَمْتَرُونَ (انعام، ۲)

او کسى است که شما را از گل آفرید، پس از آن أجلى را (براى زندگى شما در دنیا) قرار داد و أجلى معیّن (که مربوط به آخرت یا غیر قابل تغبیر در دنیاست) نزد اوست. پس (با وجود این) شما شک و شبهه مى‏کنید؟

خداوند براى عمر انسان دو نوع زمان‏بندى قرار داده:

یکى حتمى که اگر همه‏ى مراقبت‏ها هم به عمل آید، عمر (مانند نفت چراغ) تمام مى‏شود و دیگرى غیر حتمى که مربوط به کردار خودمان است، مثل چراغى که نفت دارد، ولى آن را در معرض طوفان قرار دهیم.


بیشتر بخوانید: بدترین‌های زندگی از منظر امام صادق(ع) چیست؟ 


امام باقرعلیه السلام در مورد «أجلاً و أجلٌ» فرمود: آن‌ها دو أجل هستند: یکى محتوم و قطعى و دیگرى موقوف (یعنى مشروط و معلّق).

به نقل ابن‏عباس، خداوند براى انسان دو أجل قرار داده: یکى از تولّد تا مرگ، دیگرى از مرگ تا قیامت. انسان با اعمال خود، گاهى از یکى مى‏کاهد وبه دیگرى مى‏افزاید. پس پایان أجل هیچ کس قابل تغییر نیست. «ومایُعمَّر مِن مُعَمَّرٍ ولایَنقَصُ مِن عُمُرِه الاّ فى کتاب»

معنای «اجل مسمّی» و «اجل معلّق» چیست؟

آیا اگر عُمر انسان به پایان برسد، مرگ او یک لحظه جلو و عقب نمی‌افتد؟

انواع اجل و مرگ در قرآن/ انواع اجل و معانی آن را بشناسید/ اگر عُمر انسان به پایان برسد، مرگ او یک لحظه جلو و عقب نمی‌افتد؟

اَجَل انسان در آیات قرآنی به دو بخش «اجل مسمّی» و «اجل معلّق» تقسیم شده است. هر موجود زنده‌ای به حسب طبیعت و استعداد جسمى خود، تا مدّت معیّنى می‌تواند زنده بماند که اگر مانعی در ادامه حیات وی رخ ندهد، او تا پایان عمر طبیعی خود زنده می‌ماند و حیات وی به گونه طبیعى پایان می‌یابد، این‌گونه مرگ را «اجل مسمَّى» (اجل غیرقابل تغییر و تبدیل) گویند. اما اجل معلق تغییرپذیر است و به استناد علل ناقصه و مقتضیات، به وقوع می‌پیوندد؛ و بر اثر اعمال نادرست انسان ممکن است بسیار جلو بیفتد که عذاب‌های الهی یکی از آن‌ها است و بر عکس بر اثر تقوا و نیکو کاری و تدبیر ممکن است بسیار عقب بیفتد.

تمام آیاتی که بر تأخیر ناپذیری مرگ در هنگام سرآمدن عمر دلالت دارند، بر اجل مسمی منطبق هستند؛ زیرا تنها آن اجل است که به هیچ وجه تأخیرپذیر نیست.

مرگ طبیعی یا حتمی

مرگ طبیعی یا حتمی آن است که شخص عمر طبیعی خود را به پایان رسانده، اجل حتمی او فرا رسیده باشد و به طور طبیعی بمیرد. این مرگ‌ها عادی تلقّی شده و از لحاظ ارزش نه افتخارآمیز است و نه ملامت‌خیز و حتی تأسف زیادی نیز به دنبال خود نمی‌آورد و مردم نیز با اینگونه مردن‌ها به صورت عادی و بدون عکس العمل خاص برخورد می‌کنند.


ببینید: تجزیه بدن انسان پس از مرگ ! 


البته بحث مرگ علما و بزرگان دینی و نیز شخصیت‌های علمی و کسانی که منشأ خیر و برکت بوده اند، بحثی جداگانه است و فقدان اینگونه افراد از آن جهت که باعث قطع استفاده دیگران از برکات مادی و معنوی آنان است، همواره تألم و تأثر به دنبال خواهد داشت و نمی‌توان آن را با مرگ طبیعی دیگران یکسان دانست.

انواع اجل و مرگ در قرآن/ انواع اجل و معانی آن را بشناسید/ اگر عُمر انسان به پایان برسد، مرگ او یک لحظه جلو و عقب نمی‌افتد؟

مرگ زودرس یا معلّق

بسیاری از موجودات از نظر ساختمان طبیعی و ذاتی استعداد و قابلیت بقا را برای مدتی طولانی دارند؛ ولی در اثنای این مدت ممکن است موانعی ایجاد شود که آن‌ها را از رسیدن به حداکثر عمر طبیعی باز دارد، مثلاً یک چراغ نفت سوز، با توجه به مخزن آن ممکن است بیست ساعت استعداد روشنایی داشته باشد؛ اما وزش یک باد شدید و ریزش باران یا عدم مراقبت از آن سبب شود که خاموش شود.

در این مثال، اگر چراغ با هیچ مانعی برخورد نکند و تا آخرین قطره نفت آن بسوزد و سپس خاموش شود، به پایان مهلت تعیین شده (اجل حتمی و مسمّی) خود رسیده است؛ ولی اگر موانعی قبل از آن باعث خاموشی چراغ گردد، مدت عمر آن را اجل غیر حتمی، معلّق و مشروط می‌گوییم.

در مورد انسان نیز چنین است؛ اگر تمام شرایط برای بقای او جمع گردد و موانع کاملاً برطرف شود، ساختمان بدن و استعداد او ایجاب می‌کند که مدتی طولانی عمر کند؛، اما ممکن است بر اثر سوء تغذیه، مبتلا شدن به اعتیاد‌های مختلف یا ارتکاب گناهان و... خیلی زودتر از آن مدت بمیرد. مرگ را در صورت اول «اجل حتمی» و در صورت دوم «اجل غیر حتمی» یا معلق می‌نامند.


بیشتر بدانید: حقیقت جالبی که بعد از مرگ با آن روبرو خواهید شد 


به تعبیر دیگر مرگ زودرس یا غیر حتمی و معلّق آن است که انسانی در اثر قصاص، تصادف، سوء تغذیه یا مبتلا شدن به اعتیاد‌های مختلفی از قبیل: اعتیاد به مواد مخدر، الکل و یا اقدام به خودکشی، ارتکاب گناهان، قطع رحم و مواردی مانند آن، خیلی زودتر از آن مدت که می‌توانست به طور طبیعی زنده بماند، از دنیا برود، در حالی که با نبود این علل و عوامل، ساختمان بدنی و استعداد جسمانی او زندگی طولانی‌تر و عمر بیش‏تری برای وی ایجاب می‌کرد.

از مرگ طبیعی و زودرس در آیات و روایات به اَجَلِ مسمّی و اَجَلِ مُعَلَّق یا موقوف یاد شده است که به تناسب بحث، معانی اَجَل و فرق اَجَل مسمّی و اجل مُعلّق را بررسی می‌کنیم:

معانی اجل

برای اَجَل دو معنا ذکر شده است:

اول به معنای مدت و زمان؛ مثل اینکه گفته می‌شود: اَجَل فلانی پنجاه سال است؛ یعنی مدت عمر او این مقدار است. آیة شریفه ((وَ لِکُلِّ أُمَّةٍ أَجَل‏))؛ «برای هر گروهی مهلت و زمان خاصی است.» به همین معنا است.
دوم، به معنای سرآمد مدت؛ مانند اَجل دِین؛ یعنی نقطه سرآمد و پایانی آن که باید در آن نقطه دِین و قرض پرداخت شود. در قرآن کریم آیه ((فَإِذا جاءَ أَجَلُهُمْ لا یسْتَأْخِرُونَ ساعَةً وَ لا یسْتَقْدِمُونَ))؛ به همین معنا است؛ یعنی «وقتی مدت هر قومی به سر رسید، بدون هیچ تقدیم و تأخیری مرگ آن‌ها فرا می‌رسد.»

علامه طباطبایی (رحمه الله) در «المیزان» می‌فرماید: «چون عادت مردم بر این است که در معاملات و معاهدات، اجل را به معنای مدت مقرر و یا سر رسید ذکر می‌کنند. خدای تعالی نیز در قرآن آن را به همین معنا به کار برده است و ظاهراً استعمال کلمه «اجل» در تمام شدن مدت، معنای اصلی و در سر رسید، استعمال در معنای فرعی است.»

انواع اجل و مرگ در قرآن/ انواع اجل و معانی آن را بشناسید/ اگر عُمر انسان به پایان برسد، مرگ او یک لحظه جلو و عقب نمی‌افتد؟

اَجَل مسمّی و اَجَل مُعلّق

هُوَ الَّذی خَلَقَکُمْ مِنْ طینٍ ثُمَّ قَضى‏ أَجَلاً وَ أَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَهُ ثُمَّ أَنْتُمْ تَمْتَرُونَ؛ «او کسی است که شما را از گِل آفرید، پس مدتی مقرّر داشت (تا انسان تکامل یابد) و اجل حتمی نزد اوست (و او از آن آگاه است) با این همه شما تردید می‌کنید؟»

در این آیه شریفه هم کلمه اجل ذکر شده است و هم اجل مسمّی. بی‌تردید نمی‌توان هر دو را به یک معنا حمل کرد و دومی را تکرار اولی دانست؛ بلکه باید بین اجل به نحو مطلق و اجل مسمّی فرق گذاشت. همانگونه که دقت در روایات نیز بیانگر همین نکته است که برای انسان دو نوع اجل وجود دارد: از یک نوع آن تعبیر به اجل حتمی، مسمّی، مطلق و یا منجّز می‌کنند که قابل تغییر و تبدیل نیست و از جمله احکام و قضای حتمی پروردگار است که در اُمّ الکتاب و لوح محفوظ ثبت و غیر قابل تغییر می‌باشد؛ و از نوع دیگر آن به اجل معلق، مشروط، غیر حتمی و یا موقوف تعبیر می‌کنند که این اجل قابل تغییر و تبدیل است و جای آن در کتاب محو و اثبات است. در قرآن کریم آمده است: لِکُلِّ أَجَلٍ کِتابٌ * یمْحُوا اللَّهُ ما یشاءُ وَ یثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْکِتابِ؛ «هر زمانی نوشته‌ای دارد (و برای هر کاری موعدی مقرر است)، خداوند هر چه را بخواهد، محو و هر چه را بخواهد، اثبات می‌کند و اُمُّ الکتاب (لوح محفوظ) نزد او است.»


ببینید: لحظه خارج شدن روح از بدن پس از تصادف


به همین جهت می‌بینم که قرآن کریم کلمه «اَجَل» را به «عِنْدَهُ» مقید کرده است. وَ أَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَه‏؛ «اجل معین نزد خدا است.» چه اینکه نزد خدا باشد، باقی و ماندنی است.

بنابراین، از مجموع آیات در این باره استفاده می‌شود که انسان دو گونه اجل دارد: یکی سر رسید نهایی عمر؛ یعنی همان مدتی که آخرین توانایی بدن برای حیات است و دیگر، اجل معلّق؛ یعنی پایان یافتن عمر انسان بر اثر عوامل و موانعی در نیمه راه.

سکته، بیماری، درد، تصادف، سرطان و... نیز همگی زمینه ساز هستند که حضرت عزرائیل قبض روح کند، مثلاً وقتی آخرین توانایی بدن برای حیات پایان یابد، طبیعتاً سکته یا تصادف و... پیش می‌آید و همین خود زمینه مرگ و قبض روح را فراهم می‌کند.

انتهای پیام/

 

ایکس ویژن
طرح 82 خرید مسکن
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
برچسب ها: انواع مرگ ، انواع اجل
مطالب پیشنهادی وب
اخبار پیشنهادی
تبادل نظر
نام:
ایمیل:
آدرس ایمیل خود را با فرمت مناسب وارد نمایید.
* نظر:
نظرات کاربران
انتشار یافته: ۲۶
در انتظار بررسی: ۰
Iran (Islamic Republic of)
مجتبی
۱۲:۱۱ ۲۷ اسفند ۱۳۹۹
من فکر میکنم مرگ انسان کاملا زمان مشخصی دارد حتی اگر انسان مرتکب گناهی شود نوعی یاری خدا را دارد و اگر نه هیچ برگی بدون اذن خدا نمی افتد پس چطور انسان میتواند بر نیروی خدا غلبه و گناه کند این قسمت ادم را دچار تضاد میکند و اگر ما بپذیریم زمان مرگ تعیین شده است چقر استرسها کم میشود
Iran (Islamic Republic of)
کریمی
۱۱:۵۶ ۰۱ آبان ۱۳۹۹
سلام همان طور که خدا ماراافریده لحظه مرگ را هم معین کرده و سرنوشت مارارقم زده هر چه خدا بخواهد همان شود
Iran (Islamic Republic of)
ایل آیدا
۰۱:۲۲ ۲۳ مهر ۱۳۹۹
امیدوارم خداوند متعال از هممون راضی باشه و اگه گناه کردم فرصت دوباره ای بهم بده تا بتونم بدی هامو پاک کنم خداوندا کمکم کن که شما یاور همه چیز هستی
France
ناشناس
۲۱:۳۸ ۲۲ مهر ۱۳۹۹
به نام خدواند // دوست عزیز خدواندهمه بندگان خودش رادوست دارد ، شاید من گهنکار هی از خدواند پی درپی میخوام که دیگه نمیخوام گناه کنم، هی مورد آزمایش خدا وندقرار میگیره تا موقع فرا رسیدن مرگش// خدواند بر همه اعمال ماآگاهست // خدایا عاقبت همه ما روختم بخیر بفرما// آمین
Iran (Islamic Republic of)
معصومه
۱۶:۱۰ ۰۷ تير ۱۳۹۹
من هم از مردن می ترسم و تاریکی قبر و فشار قبر
Iran (Islamic Republic of)
فرشته
۲۰:۰۶ ۰۴ خرداد ۱۳۹۹
اینکه تو نوشته امده مرگ ممکنه به خاطر خطا و عداب خداوند زودتر اتفاق بیافته که,اکثر انبیا ما که معصوم و پاک بودن در سنین کم و جوانی از دنیا رفتند,یا حتی دیدیم که آدمهای بدکاری هستند که اتفاقا عمر طولانی هم دارند,من این قسمت نوشته رو قبول ندارم
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
فرشته روشن
۱۸:۳۸ ۱۰ ارديبهشت ۱۳۹۹
با سلام
مدتهاست بسیار می‌شنوم از کسانیکه قابل احترام و با تجربه هستند که ما پس از مرگ ممکن است مجددا زاده شویم بنا بدلایل مختلف باید روح برگردد و نقاط ضعفی که داشته جبران شود بارها و بارها می‌آیند و می‌روند
من نمی‌توانم این موضوع را هضم کنم با باور هایی که بزرگ شدم تفاوت دارد واقعیت چیست؟
Iran (Islamic Republic of)
حمیده مصدق
۲۱:۵۹ ۰۷ آبان ۱۳۹۸
من هم از مرگ میترسم
Iran (Islamic Republic of)
بسم الله
۰۵:۴۳ ۲۵ تير ۱۳۹۸
این کار را به خود عادت بدیم که برای ذخیره آخرت حد اقل ۱۰ عدد یا بیشتر صلوات موقع خواب بفرستیم شاید در خواب مرگ رسید و به دیدار پروردگارمان رفتیم
Germany
ناشناس
۱۳:۳۷ ۲۴ تير ۱۳۹۷
خوبی کنیم چون خوبی می مونه در این دنیا
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۳:۲۲ ۲۴ تير ۱۳۹۷
مرگ چه نعمت خوبی ست که خداوند به بنده هایش عطا کرده.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۳:۲۲ ۲۴ تير ۱۳۹۷
مرگ چه نعمت خوبی ست که خداوند به بنده هایش عطا کرده.
مرگ یعنی به دیدار خدا رفتن
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۱۳:۲۲ ۲۴ تير ۱۳۹۷
مرگ چه نعمت خوبی ست که خداوند به بنده هایش عطا کرده.
مرگ یعنی به دیدار خدا رفتن
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۹:۰۵ ۲۴ تير ۱۳۹۷
خدا همه رو رحمت کنه . هم گذشتگان هم آیندگان
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۲۱ ۲۴ تير ۱۳۹۷
ان شاالله بهترین مرگ ها یعنی شهادت نصیبمون بشه.
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۸:۲۱ ۲۴ تير ۱۳۹۷
ان شاالله بهترین مرگ ها یعنی شهادت نصیبمون بشه.
Iran (Islamic Republic of)
عباس س
۰۸:۰۶ ۲۴ تير ۱۳۹۷
از روزی که خداوند مرا افرید سند زندگی و مرگ مرا در دستانم قرار داد . خوشیهای عمرم ، بیماری ، سلامتی و ،... و مرگم را سر پوشیده قرار داد تا با بیم و امید زندگی کنم و .. خداوندچه زیبا برنامه نویسی هست ،
United States of America
عبدالله
۰۷:۳۵ ۲۴ تير ۱۳۹۷
امام جواد ع فقط ۲۸ سال عمر شریفشان بود و معصوم بودند
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۷:۲۸ ۲۴ تير ۱۳۹۷
عالي بود
Iran (Islamic Republic of)
حامد
۰۲:۴۳ ۲۴ تير ۱۳۹۷
سایه مرگ ازروزتولد تازندگی همراه انسان است؟

این حقیقت درذهن هیچ انسانی نمی گنجد

یکی به قتل میرسدیکی تصادف میکند یکی ازبیماری فوت میکند


مرگ هاباهم فرق داریکی شهیدمیشودهرکسی به یک شکل ترک دنیا کرد
Iran (Islamic Republic of)
حامد
۰۲:۴۳ ۲۴ تير ۱۳۹۷
سایه مرگ ازروزتولد تازندگی همراه انسان است؟

این حقیقت درذهن هیچ انسانی نمی گنجد

یکی به قتل میرسدیکی تصادف میکند یکی ازبیماری فوت میکند


مرگ هاباهم فرق داریکی شهیدمیشودهرکسی به یک شکل ترک دنیا کرد
Iran (Islamic Republic of)
ایرج
۰۱:۳۳ ۲۴ تير ۱۳۹۷
من ازمردن واز قبر واقعا میترسم
Iran (Islamic Republic of)
کوروش
۰۹:۰۲ ۲۴ تير ۱۳۹۷
ایرج عزیز من هم از مرگ می ترسم ولی هیچ مردنی بهتر از مرگ با عزت و هدفدار نیست مثل : شهدا ایران ، امام حسین و یارانش و ... .
Iran (Islamic Republic of)
زهره
۰۱:۳۳ ۲۴ تير ۱۳۹۷
التماس دعا دارم
Iran (Islamic Republic of)
فهیمه
۰۱:۳۳ ۲۴ تير ۱۳۹۷
خدایا مارو ببخش
Iran (Islamic Republic of)
ناشناس
۰۰:۴۰ ۲۴ تير ۱۳۹۷
باید خوبی کنیم تا خدا از ما راضی باشه
ایکس ویژن
طرح 82 خرید مسکن
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
ایکس ویژن
طرح 82 خرید مسکن
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
آخرین اخبار
ایکس ویژن
طرح 82 خرید مسکن
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر
ایکس ویژن
طرح 82 خرید مسکن
پیام رسان های باشگاه خبرنگاران - پایین شرح خبر